https://jahid.lu.ac.ir/ بهداشت و بیماری‌های عفونی دام fa daily 1 Mon, 22 Jun 2026 00:00:00 +0330 Mon, 22 Jun 2026 00:00:00 +0330 https://jahid.lu.ac.ir/article_725104.html زمینه و هدف: تب‌مالت یکی از مهم‌ترین بیماری‌های قابل انتقال بین انسان و حیوان می‌باشد، که شیوع آن در انسان به شیوع بیماری در حیوانات بستگی دارد.. افرادی مانند دامپزشکان، دامداران، کارکنان کشتارگاه که در تماس مستقیم با دام هستند، بیشتر از سایرین در معرض خطر ابتلا به این بیماری قرار دارند. این بیماری در بسیاری از کشورهای خاورمیانه از جمله ایران به عنوان معضل بهداشتی و اقتصادی مورد توجه ویژه قرار دارد. ابتلای انسان به تب‌مالت، در نتیجه تماس مستقیم با حیوانات آلوده یا فرآورده‌های لبنی آلوده دامی می‌باشد. با توجه به مطالعات صورت گرفته در استان لرستان که حکایت از آلودگی دام ها و انسان به تب مالت دارد و از طرف دیگر به دلیل اینکه کارکنان دامپزشکی به دلیل تماس با دام جزء گروه های پرخطر محسوب می شوند، این مطالعه با هدف تشخیص فرم حاد تب‌مالت در کارکنان دامپزشکی استان لرستان با روش الیزا غیرمستقیم انجام شد. مواد و روش‌ها: این مطالعه به صورت مقطعی ـ توصیفی از دی ماه 1397 تا خرداد 1398 انجام شد، از تعداد92 نفر از کارکنان دامپزشکی که سابقه تماس با دام را داشتند و داوطلبانه حاضر به همکاری بودند ،10 میلی لیتر خون اخذ گردید. نمونه های اخذ شده به آزمایشگاه انتقال داده شده و سپس با استفاده از سانتریفیوژ، سرم نمونه های خون جدا شدند و جهت جستجوی پادتن ضد بروسلا با استفاده از کیت الیزا غیرمستقیم، مورد آزمایش قرار گرفتند.یافته‌ها و نتیجه‌گیری: از مجموع92 مورد آزمایش، تعداد14 نمونه (21/15) مثبت، 72 نمونه(26/78) منفی و 6 نمونه(52/6) مشکوک بودند. مطالعه حاضر نشان می‌دهد که تب‌مالت در کارکنان دامپزشکی استان لرستان وجود دارد که این موضوع شاید به واسطه شغلی و تماس بیشتر این افراد با دام می‌باشد. https://jahid.lu.ac.ir/article_719964.html چکیده:زمینه و هدف: محققان دامپزشکی و پزشکی سال‌های زیادی ست که در فکر کوتاه کردن زمان بهبودی زخم و دستیابی به روشی که منجر بهبودی هرچه سریعتر زخم شود می باشند. این مطالعه به منظور بررسی اثرات التیامی پماد عصاره برگ درخت ازگیل وحشی در زخم‌های تمام ضخامت رت و مقایسه آن با پماد فنی‌تویین انجام شده است.مواد و روش‌ها: در این مطالعه پس از القای بیهوشی با استفاده از کتامین و زایلازین، زخمی در پشت هر کدام از رت‌ها ایجاد شد. دسته بندی التیام زخم در 4 گروه شامل: گروه اول: بدون تیمار (GA)، گروه دوم: تیمار با اوسرین (پایه پماد) (GB)، گروه سوم: تیمار با پماد عصاره برگ درخت ازگیل وحشی (GC) و گروه چهارم: تیمار با پماد فنی‌توئین (GD) بودند. درمان و اندازه‌گیری زخم‌ها با آنالیز تصاویر توسط نرم افزار Scion-Image صورت گرفت. جهت مطالعات میکروسکوپی در روزهای3، 7، 9، 12 و 15 از محل ترمیم زخم نمونه‌برداری شد. التیام زخم برای همه گروه‌های تحت تیمار مشخص گردید. داده‌ها با نرم‌افزار SPSS22 آنالیز گردید. نتایج آنالیز آماری با روش ANOVA نشان داد که اختلاف معنی‌داری بین گروه-های تحت درمان (GA، GB، GC و GD) وجود دارد.یافته‌ها: نتایج داده ها نشان داد که بین روز 7 با بقیه روز (3، 9، 12 و 15) اختلاف معنی‌داری وجود دارد (05/0p<). همچنین اثر بخشی داروها در روز 7 نشان داد که پماد عصاره برگ درخت ازگیل وحشی اثر بخشی موثرتر و قوی‌تری در ترمیم زخم نسبت به داروهای اوسرین و فنی‌توئین داشته است یعنی برای روز 7 Sig بدست آمده کمتر از 05/0 بود. شایعان ذکر می‌باشد که بین اوسرین و فنی‌توئین تفاوت معنی‌داری وجود نداشت. نتایج هسیتوپاتولوژیکی نشان داد که اثر بخشی عصاره برگ درخت ازگیل در روز 7 نسبت به بقیه داروها (فنی‌توئین و اوسرین) بیشتر بوده است.نتیجه‌گیری: امروزه در رشته دامپزشکی پیشرفت‌های چشمگیری در زمینه التیام زخم‌ها و اعمال جراحی با حداقل میزان زخم و آسیب، صورت گرفته است. لیکن موضوع التیام هر چه سریعتر زخم با عفونت کمتر و روند ترمیمی بهتر امری بسیار مهم و حیاتی می‌نماید. با توجه به تحقیقات انجام شده در این پژوهش نتیجه گیری شده که تفاوت معنی‌داری بین هیچکدام از تیمارهای وجود ندارد. کلید واژگان: التیام زخم، پماد فنی تویین، اوسرین ازگیل وحشی https://jahid.lu.ac.ir/article_726772.html زمینه و هدف: امروزه انتشار سویه های بیماریزای اشریشیا کلی حاوی ژنهای مقاومت به تتراسیکلین به عنوان یکی از نگرانیهای عمده‌ی بهداشتی در سطح دنیا مطرح است. عمده ترین علت گسترش آنها، استفاده بیش از حد و نابجای آنتی بیوتیکها است. هدف از مطالعه حاضر تعیین الگوهای مقاومت آنتی بیوتیکی و فراوانی ژن‌های مقاومت به تتراسیکلین (tetA, tetB, tetC)در جدایه‌های کلی‌باسیلوز طیور شهرستان ایلام بود.مواد و روش کار: این مطالعه توصیفی- مقطعی در سال 1399 بر روی یکصد و پنجاه جدایه APEC که از موارد کلی باسیلوز طیور در سطح 20 گله جوجه گوشتی شهرستان ایلام جمع آوری شده بود, انجام گردید. جهت تعیین هویت جدایه‌ها از آزمون‌های استاندارد باکتریولوژیکی و بیوشیمیایی استفاده شد. جدایه‌ها در دمای 20- درجه سانتی‌گراد در آبگوشت مغذی در حضور گلیسیرول 15 درصد جهت انجام مراحل بعدی نگهداری شدند. جهت تعیین الگوی مقاومت آنتی بیوتیکی سویه های جدا سازی شده از انتشار دیسک به روش کربی-بوئر بر اساس مؤسسه استاندارد (CLSI) استفاده گردید. در آزمون PCR برای اثبات حضور ژن‌های tetA, tetB و tetC ‎‏در جدایه‌های مورد مطالعه از پرایمرهای اختصاصی استفاده شد.یافته ها: نتایج بررسی میزان مقاومت فنوتیپی آنتی‌بیوتیکی سویه‌های اشریشیا کلی مولد کلی‌باسیلوز نشان داد که بیشترین میزان مقاومت‌ آنتی‌بیوتیکی در برابر آنتی‌بیوتیک‌های تتراسیکلین بود. نتایج آزمایش PCR با استفاده از آغازگرهای اختصاصی جهت ردیابی و شناسایی ژن کدکننده پمپ آفلوکس tetA, tetB و tetC نشان داد که 130 جدایه (67/86 درصد) واجد ژن tetA, 47 جدایه (3/31 درصد) واجد ژنtetB و تنها 9 جدایه (6درصد) واجد ژن tetC میباشند. نتیجه گیری: فراوانی بالای ژن‌های مقاومت میکروبی به تتراسیکلین در جدایه های کلی باسیلوز طیور نشان دهنده مصرف بی‌رویه آنتی بیوتیک تتراسیکلین در مزارع پرورش طیور در منطقه مورد مطالعه میباشد. انجام آنتی‌بیوگرام قبل از درمان بیماری جهت جلوگیری از بروز و گسترش مقاومت در جمعیت باکتری در سطح گله‌ها ضرورت دارد https://jahid.lu.ac.ir/article_719965.html چکیدهزمینه و اهداف: عوامل بسیار زیادی می توانند سبب ایجاد صدمه به پوست شوند. به طورکلی این عوامل را به دو دسته داخلی و خارجی تقسیم می کنند. از جمله عوامل داخلی، موارد ایمونولوژیک، وراثتی، مادرزادی، سنی، متابولیک، هورمونی و عاطفی هستند. از عوامل خارجی نیز می توان به عوامل فیزیکی، شیمیایی، عفونی یا بیولوژیک اشاره کرد. به هرگونه انقطاع یا از هم ‌گسیختگی در پوست و یا غشاهای مخاطی که در اثر عوامل فیزیکی، شیمیایی و یا بیولوژیک پدید آید، زخم اطلاق می شود. به‌عبارت ‌دیگر، از دست‌ رفتن یکپارچگی پوست یا غشاهای مخاطی را زخم گویند.مواد و روش کار: به ‌منظور این مطالعه 24 سر رت نر با محدوده وزنی مشخص از مرکز پرورش حیوانات آزمایشگاهی موسسه رازی تهیه گردید. رت ها به‌صورت تصادفی در 2 گروه دوازده‌تایی تقسیم شدند. گروه اول: گروه ۱۲تایی کنترل می‌ باشد که هیچ ترکیب دارویی به‌غیراز آب و غذا دریافت نکردند. گروه دوم: گروه 12تایی می باشد که از اسپری چهارگانه، روزانه یکبار از فاصله‌ی یک سانتی متری و با زاویه 45 درجه به موضع زخم اسپری می شود. اسپری چهارگانه (لئوهیل) دارای ترکیبات چهارگانه به شکل ترکیبی تجاری بود که به میزان مورد نیاز تهیه شد.یافته‌ها: بر پایه نتایج حاصله و بررسی التیام روند بهبودی زخم سوختگی درجه سه از این مطالعه ، اسپری چهارگانه در هیچ‌کدام از آیتم های مورد بررسی التیام روند بهبودی زخم سوختگی درجه سه موفق عمل ‌نکرده است. نتیجه‌گیری: در مجموع و با ارزیابی تمام فاکتورها، می توان نتیجه گرفت اسپری چهارگانه تأثیرگذاری مؤثری در بهبود و التیام زخم‌ های سوختگی درجه 3 به تنهایی ندارد. https://jahid.lu.ac.ir/article_737867.html زمینه و هدفپروتئین M1 به‌عنوان یکی از پروتئین‌های بسیار حفاظت‌شده در میان زیرگونه‌های مختلف ویروس‌های آنفلوآنزا شناخته می‌شود و این موضوع اهمیت و جایگاه آن را در حوزهٔ ویروس‌شناسی برجسته می‌کند. هدف اصلی این پروژهٔ پژوهشی، کلون‌سازی دقیق و منظم یک بخش خاص از ژنی است که مسئول کُد کردن پروتئین M1 مرتبط با ویروس آنفلوآنزا زیرگونه H9N2 می‌باشد.روش‌هاپس از تکثیر ویروس آنفلوآنزا در تخم‌مرغ‌های جنین‌دار مرغ، RNA از نمونه‌های ویروسی جمع‌آوری‌شده در طی این فرایند آزمایشی استخراج شد. سپس توالی نوکلئوتیدی اختصاصی مربوط به ژن M1 با استفاده از تکنیک واکنش زنجیره‌ای پلیمراز با رونویسی معکوس (RT‑PCR) تکثیر شد. پس از تکثیر توالی، یک فرایند خالص‌سازی کامل برای اطمینان از یکپارچگی و کیفیت آن انجام شد. توالی خالص‌سازی‌شده سپس در وکتور پلاسمیدی ptZ57R/T، که به‌طور ویژه برای چنین کاربردهایی طراحی شده است، کلون شد. پس از کلون‌سازی، محصول حاصل با استفاده از زیرگونهٔ Escherichia coli سویهٔ xl1‑blue که به‌دلیل کارایی بالا در فرایندهای کلونینگ شناخته می‌شود، تکثیر و مجدداً خالص‌سازی گردید.نتایجنتایج این مطالعه به‌وضوح نشان می‌دهد که زیرگونهٔ E. coli (xl1‑blue) در کنار سیستم پلاسمیدی ptZ57R/T می‌تواند به‌طور مؤثر برای جداسازی، کلون‌سازی و تکثیر موفق ژن‌های مرتبط با ویروس‌های آنفلوآنزا به‌کار گرفته شود؛ همچنین ژن‌هایی که پروتئین M1 را کُد می‌کنند و به‌عنوان یک عامل ضروری در پاتوژنز ویروس‌های influenza A شناخته می‌شوند.نتیجه گیریاین رویکرد، اطلاعات و پیشرفت‌های مهمی را در حوزهٔ ژنتیک ویروسی فراهم می‌کند و در نتیجه، درک ما را از سازوکارهای ژنتیکی کنترل‌کنندهٔ رفتار و پاتولوژی ویروس آنفلوآنزا عمیق‌تر می‌سازد. https://jahid.lu.ac.ir/article_729511.html زمینه و هدف: هر یک از پاتوتیپ های باکتری اشریشیاکلی دارای فاکتورهای بیماریزای مخصوص خود می باشند. که باعث این شده است آن ها چه نظر پزشکی یا دامپزشکی قابل اهمیت باشند. این فاکتورها شامل ادهسین ها، اینویزینو ها، توکسین ها و سیستم های ترشحی است. پاتوتیپ انتروتوکسیژنیک (ETEC) اولین پاتوتیپ اسهال زایی بود که مکانیسم بیماری زایی آن طی سال های 1959 الی 1967 مشخص شد و به عنوان یک پاتوتیپ مستقل، شناسایی شد. توانایی تولید توکسین حساس به حرارت (LT) ، توکسن مقاوم به حرارت (ST) و یا هردوی آن ها، مهم ترین ویژگی پاتوتیپ انتروتوکسیژنیک است.مواد و روش‌ها:در این مطالعه تعداد 130 سوآب معقدی در بازه ی زمانی بهار تا تابستان سال 1392 از گوسفندان و بز های سالم کرمان جمع آوری شد. سوآب های های جمع آوری شده جهت تایید جدایه اشریشیاکلی بر روی محیط‌های اختصاصی کشت داده و با استفاده از آزمون‌های بیوشیمیایی مورد تایید قرار گرفت. پس از استخراج DNA به روش جوشاندن جدایه‌ها جهت بررسی ژن های LT و ST با روش PCR مورد بررسی قرار گرفتند.یافته ‌ها: نتایج بدست آمده از این مطالعه نشان داد که میزان فراوانی پاتوتیپ انتروتوکسیژنیک 99/39 درصد بوده است که فروانی ژن LTI 69/27 درصد و فراوانی ژن STI 30/12 درصد بوده است.نتیجه‌گیری:. این مطالعه نشان داد پاتوتیپ انتروتوکسیژنیک اشریشیاکلی (ETEC) ) با فراوانی قابل‌توجهی در نشخوارکنندگان کوچک سالم در کرمان وجود دارد. شناسایی ژن‌های LT و ST بیانگر خطر بالقوه انتقال این سویه‌ها به انسان است. بنابراین، پایش منظم و اقدامات بهداشتی در دامداری‌ها ضروری به‌نظر می‌رسد. https://jahid.lu.ac.ir/article_726775.html تحت تیپ H9N2 ویروس آنفولانزا در مناطق مختلف ایران بومی است و قابلیت انتقال از پرندگان به انسان‌ها را دارد، که آن را به عنوان یک کاندیدای بالقوه برای پاندمی‌های آینده معرفی می‌کند. با توجه به افزایش علاقه در میان بخش‌های مختلف جامعه ایرانی به پرورش طیور تجاری، ضرورت انجام تحقیقات بیشتر برای افزایش درک از ویژگی‌های ویروس، پاتوژنز و خطرات مرتبط با آن برای انسان‌ها به وضوح احساس می‌شود. این مطالعه به ارزیابی مدت زمان عفونت‌زایی ویروس آنفولانزای H9N2 برای انسان‌هایی که با جوجه‌های آلوده در تماس هستند، پرداخته است و دوره انتشار ویروس از پرندگان آلوده را تعیین کرده است. در این تحقیق، مایع آلانتوئیک حاوی 10^6 EID50/ml از ویروس آنفولانزای H9N2 به صورت داخل بینی به جوجه‌های نژاد راس تزریق شد. نمونه‌هایی از حلق و مدفوع پرندگان در روزهای مختلف پس از تلقیح جمع‌آوری شد و وجود ویروس آنفولانزا با استفاده از روش RT-PCR ارزیابی گردید. این مطالعه نشان داد که پس از آلودگی، دفع ویروس آنفولانزا از ترشحات حلق و مدفوع پرندگان می‌تواند دو روز پس از عفونت آغاز شود و تا روزهای 10 و 17 پس از تماس ادامه یابد و سپس به محیط اطراف منتشر شود. یافته‌ها نشان می‌دهند که تحت تیپ H9N2 بومی ایران می‌تواند از ترشحات حلق و مدفوع مرغ‌های تجاری دفع شود و به گسترش محیطی ویروس کمک کند. بیشترین خطر ناشی از طیور تجاری آلوده برای انسان‌ها بین روزهای 2 تا 5 پس از عفونت رخ می‌دهد. با توجه به طبیعت زئونوتیک ویروس آنفولانزا و نزدیکی مزارع مرغ تخم‌گذار به مناطق شهری، ضروری است که آگاهی عمومی در مورد این بیماری، روش‌های انتقال ویروسی، مدت زمان دفع، خطرات بالقوه برای سلامت انسان و استراتژی‌های کنترل و پیشگیری افزایش یابد. https://jahid.lu.ac.ir/article_737961.html چکیده فارسی زمینه و اهداف: دیابت مادر یک عامل خطر برای اختلالات متابولیک و استرس اکسیداتیو در مادران و فرزندانشان است. این مطالعه با هدف بررسی اثرات دیابت مادر القا شده توسط استرپتوزوتوسین بر شاخص‌های بیوشیمیایی، سطح آسپروسین و استرس اکسیداتیو در موش‌های مادر و فرزندانشان انجام شد.مواد و روش کار: در یک مطالعه تجربی، 24 موش که 12 موش نر به صورت کنترل بودند و ۱۲ موش صحرایی ماده به دو گروه کنترل و دیابتی تقسیم شدند. پس از زایمان، شش فرزند نر ۱۳ هفته‌ای از هر گروه انتخاب شدند( از هر موش ماده یکی). سطح گلوکز، پروفایل لیپیدی ، آسپروسین و نشانگرهای استرس اکسیداتیو در مادران و فرزندان اندازه‌گیری و با استفاده از آزمون‌های t مستقل و همبستگی پیرسون تجزیه و تحلیل شدند.یافته ها: مادران دیابتی در مقایسه با گروه کنترل، سطح گلوکز ، تری‌گلیسیرید ، کلسترول ، LDL- non-HDL- ، آسپروسین و نشانگرهای استرس اکسیداتیو، از جمله مالون دی‌آلدئید ، PAB ، HK و FRAP را به طور قابل توجهی بالاتر نشان دادند (P < 0.05). در فرزندان، هیچ تفاوت معنی‌داری در متغیرهای بیوشیمیایی یا استرس اکسیداتیو مشاهده نشد (P > 0.05). همبستگی قوی بین آسپروسین و گلوکز (r = 0.94) و (r = 0.95)TG فقط در مادران دیابتی معنی‌دار بود.نتیجه‌گیری: دیابت مادر باعث اختلالات متابولیکی و افزایش استرس اکسیداتیو در مادران می‌شود، اما این اثرات در فرزندان مشهود نیست. هیچ ارتباطی بین غلظت آسپروسین و نشانگرهای استرس اکسیداتیو در فرزندان یافت نشد..و و و و و و و و و و و و و https://jahid.lu.ac.ir/article_733831.html زمینه و اهداف: بیماری عضله سفید یکی از بیماری‌های متابولیکی نادر در نشخوارکنندگان جوان به‌ویژه بره‌ها است که به علت کمبود ویتامین E و سلنیوم بروز می‌کند. این بیماری می‌تواند باعث مرگ ناگهانی، ضعف عضلانی شدید و نارسایی عضلات تنفسی شود. این مطالعه با هدف بررسی یک مورد نادر از بروز علائم تنفسی و گوارشی در بره‌های مبتلا به بیماری عضله سفید و ارزیابی یافته‌های بالینی، کالبدگشایی و آزمایشگاهی انجام شد.مواد و روش کار: در این مطالعه سه رأس بره ۴۵ روزه از یک گله گوسفند با علائم سرفه، اسهال و تب به بیمارستان دامپزشکی ارجاع داده شدند. یکی از بره‌ها تلف شده و کالبدگشایی بر روی آن انجام گرفت. نمونه خون از بره‌های بیمار جهت شمارش سلول‌های خونی، پروتئین تام و فیبرینوژن گرفته شد. درمان حمایتی شامل تزریق ویتامین E و سلنیوم برای بره‌های زنده انجام گردید.یافته‌ها: یافته‌های بالینی شامل دمای بدن بالا (5/39 تا 5/40 درجه سانتی‌گراد)، تاکی‌پنه، تاکی‌کاردی و دهیدراتاسیون بود. در کالبدگشایی، سفیدی عضلات قلب، دیافراگم و ران، پرخونی ریه و رنگ‌پریدگی کورتکس کلیه مشاهده شد. نتایج آزمایش خون و بیوشیمی نشان‌دهنده لکوسیتوز، فیبرینوژن افزایش یافته (dL/mg 1000) و پروتئین تام با مقدار (dL/g 8) بود. نتایج فوق با بیماری عضله سفید تطابق داشت.نتیجه‌گیری: یافته‌های بالینی، کالبدگشایی و آزمایشگاهی در این مطالعه مؤید تشخیص بیماری عضله سفید در بره‌ها بودند. علائم تنفسی بارز در این مورد نادر و قابل توجه است و می‌تواند در تشخیص افتراقی بیماری‌های تنفسی در بره‌ها در نظر گرفته شود. درمان با ویتامین E و سلنیوم توصیه می‌شود و شناسایی زودهنگام این بیماری در کاهش تلفات اهمیت زیادی دارد. https://jahid.lu.ac.ir/article_737962.html زمینه و هدفکاندیدیازیس که عمدتاً توسط مخمر Candida albicans ایجاد می‌شود، نه‌تنها برای انسان بلکه برای گونه‌های مختلف پرندگان از جمله پرندگان خانگی و زینتی، خطرات قابل‌توجهی به همراه دارد. این عفونت می‌تواند در اثر عواملی مانند تضعیف سیستم ایمنی، برهم‌خوردن تعادل میکروفلور طبیعی و بیماری‌های هم‌زمان بروز کند. با توجه به افزایش محبوبیت نگهداری پرندگان زینتی به‌عنوان حیوان خانگی و خطرات زئونوز مرتبط با آن، اجرای اقدامات پیشگیرانهٔ مؤثر اهمیت ویژه‌ای دارد. هدف این مطالعه، گزارش بروز کاندیدیازیس در طوطی‌های مولد و ارائهٔ راهکارهای کنترلی برای کاهش انتشار این عفونت قارچی در جمعیت پرندگان زینتی است.روش‌هادر این مطالعه، ۳۰ جوجه‌طوطی ۲٫۵ ماهه که به‌صورت غیرقانونی از مرزهای شرقی وارد شده بودند، در بیمارستان تخصصی دامپزشکی دانشگاه شهید باهنر کرمان مورد بررسی قرار گرفتند. این جوجه‌ها علائمی شامل ضعف شدید، بازگرداندن غذا و کاهش تدریجی وزن نشان می‌دادند. برای تأیید تشخیص، نمونه‌های حلق، چینه‌دان و مدفوع جمع‌آوری و علاوه بر بررسی‌های کالبدگشایی و کشت میکروبی، از روش PCR جهت شناسایی Candida albicans استفاده شد.نتایج یافته‌های کالبدگشایی نشان‌دهندهٔ تغییرات پاتولوژیک قابل‌توجهی بود؛ از جمله ضخیم‌شدن غشاهای مخاطی مری و چینه‌دان همراه با وجود پسودوممبران‌های سفید. بررسی‌های آزمایشگاهی در تمامی پرندگان نمونه‌برداری‌شده، ابتلا به کاندیدیازیس را تأیید کرد. این نتایج بر ضرورت اجرای فوری و سخت‌گیرانهٔ اقدامات بهداشت زیستی در واردات پرندگان تأکید دارد.نتیجه‌گیریورود غیرقانونی پرندگان زینتی می‌تواند نقش مهمی در انتشار بیماری‌های قارچی از جمله کاندیدیازیس داشته باشد. یافته‌های این مطالعه نشان می‌دهد که شرایط حمل‌ونقل و نگهداری نامناسب می‌تواند با افزایش موارد گزارش شده این عفونت در جوجه‌ها منجر باشد. بنابراین، اجرای اقدامات بهداشتی از جمله قرنطینه حداقل ۱۴ روزه و ضدعفونی منظم محیط‌های نگهداری پرندگان وارداتی به‌عنوان راهکارهای ضروری برای کاهش خطر انتقال بیماری توصیه می‌شود. https://jahid.lu.ac.ir/article_738956.html زمینه و اهداف: برخی از گیاهان دارویی دارای ترکیباتی هستند که فعالیت ضدمیکروبی علیه باکتری‌های بیماری‌زا دارند. برخی از باکتریهای بیماریزا مانند سودوموناس آئروژینوزا هرساله به آنتی بیوتیکهای موجود مقاوم میشوند و درمان عفونتهای چنین باکتریهایی با چالش مواجه شده است و نیز باکتری اشرشیا کلی عفونتهای متعددی در بدن ایجاد میکنند و هرساله باعث مرگ و میر افراد زیادی میشوند. فلذا با توجه به اهمیت این موضوع، این تحقیق به منظور بررسی خواص ضدباکتریایی عصاره‌های اتانولی و کلروفرمی گیاه ترخون (Artemisia dracunculus ) که در طب سنتی استفاده های زیادی دارد ، علیه برخی از فاکتورهای بیماری‌زای (بیوفیلم، سوارمینگ، تشکیل پیوسیانین و همولیزین) باکتریهای اشریشیا کلی و سودوموناس آئروژینوزا که 2 باکتری مهم و خطرناک است ، انجام شد.مواد و روش‌ کار: عصاره‌های اتانولی و کلروفرمی گیاه با استفاده از کلروفرم و اتانول ۸۵٪ تهیه شد. از روش ماکرودایلوشن براث برای تعیین حداقل غلظت مهارکنندگی (MIC) عصاره‌ها استفاده شد، سپس تأثیر عصاره‌ها بر برخی از فاکتورهای بیماری‌زایی مانند تشکیل بیوفیلم ، همولایزین، پیوسیانین و سوآرمینگ در باکتریهای موردنظر، ارزیابی شد. یافته ها : MICهای به‌دست‌آمده نشان داد که عصاره‌های اتانولی و کلروفرمی این گیاهان می‌توانند رشد باکتری‌های مورد بررسی را مهار کنند. همچنین تولید برخی از فاکتورهای بیماری‌زایی مانند همولیزین، پیوسیانین، تشکیل بیوفیلم و سوارمینگ را تحت تأثیر قرار میدهند. در باکتری سودوموناس آئروژینوزا تولید پیوسیانین و همولایزین توسط عصاره اتانولی ترخون کاهش یافت و تولید بیوفیلم و سوارمینگ توسط هردوعصاره کاهش یافت. و در باکتری اشرشیا کلی، تولید همولایزین و بیوفیلم توسط هر دو عصاره اتانولی و کلروفرمی کاهش یافت و در تست سوارمینگ ، عصاره کلروفرمی توانست حرکت جمعیت باکتری اشرشیا کلی را کاهش دهد.نتیجه گیری : عصاره‌های گیاهی می‌توانند تولید برخی از فاکتورهای بیماری‌زایی باکتریایی در دو باکتری را مهار کنند و احتمالا" در ترکیب با آنتی‌بیوتیک‌ها برای مقابله با مقاومت و عوارض جانبی استفاده شوند. https://jahid.lu.ac.ir/article_726767.html زمینه و اهدف: در سال‌های اخیر با افزایش جمعیت جهان، تقاضا برای غذاهای دریایی افزایش یافته است. از آنجایی که غذاهای دریایی یکی از منابع پروتئینی مهم برای مردم هستند، صنعت شیلات و آبزی پروری نیز رشد پایداری را در سرتاسر جهان نشان داده است و بیماری‌های مشترک بین انسان و ماهی مشکلات قابل توجهی را در صنعت آبزی پروری و شیلات در سراسر جهان ایجاد کرده است. به طوری که این بیماری ها می توانند تهدیدات گسترده ای برای انسان ها ایجاد کنند. بدین ترتیب هدف از مطالعه حاضر بررسی و مرور برخی بیماری‌های مشترک بین انسان و آبزیان بوده است. یافته‌ها: با رشد جمعیت جهان و تجارت جهانی، خطر آلودگی محیط زیست و زئونوزهای ناشی از آبزیان در انسان رو به افزایش است. عوامل مهم زئونوزها شامل باکتری ها، انگل ها، ویروس ها و قارچ ها هستند. در این بین عوامل باکتریایی زئونوز به دو گروه اصلی گرم مثبت (خانواده های مایکوباکتریاسه، استرپتوکوکاسه و اریزیپلوتریکس) و گرم منفی (خانواده های آئروموناس، ویبریوز، سودوموناس و انتروباکتریاسه) تقسیم می شوند. نتیجه گیری: اکثر بیماری‌های مشترک بین انسان و ماهی عمدتاً از طریق مصرف ماهی یا فرآورده‌های آن به صورت خام به انسان منتقل می‌شود. بنابراین، بروز بیماری های مشترک بین انسان و ماهی را می توان با فرآوری مناسب ماهی و محصولات آن مانند فرآوری حرارتی (گرما، انجماد) کاهش داد. شیوع عوامل مشترک بین انسان و ماهی ها به صورت فصلی متفاوت است و باید به طور منظم برای ارزیابی شیوع عوامل بیماری زا در هر دو جمعیت ماهیان وحشی و پرورشی بررسی شود. بهترین روش برای کاهش خطر ابتلا به این عفونت ها و بیماری ها استفاده از شیوه های بهداشت عمومی مناسب و پروتکل های بهداشتی خاص می باشد. این بررسی بر روی عوامل بیماری های مشترک بین انسان و ماهی و کنترل و پیشگیری از آنها تمرکز دارد. https://jahid.lu.ac.ir/article_738530.html زمینه و هدف : انگل‌های گوارشی در سگ‌های ولگرد، تهدیدی جدی و زئونوتیک برای سلامت انسان محسوب می‌شوند، به‌ویژه در محیط‌های شهری که تعاملات انسان و حیوان مکرر است. با وجود آگاهی از این خطرات، داده‌های اپیدمیولوژیک به‌روز و منطقه‌ای برای اطلاع‌رسانی به سیاست‌های بهداشت عمومی در اصفهان، به عنوان یک کلان‌شهر با تراکم بالای سگ‌های بلاصاحب، حیاتی است.مواد و روش ها: یک مطالعه مقطعی بین ماه‌های آوریل و ژوئن ۲۰۲۶ بر روی ۱۲۲ قلاده سگ ولگرد در اصفهان انجام شد. نمونه‌های مدفوع به روش نمونه‌گیری خوشه‌ای از زیستگاه‌های متنوع شامل پارک‌های عمومی، حاشیه مناطق صنعتی و اطراف کشتارگاه‌ها جمع‌آوری گردید. نمونه‌ها با استفاده از معاینات ماکروسکوپی، گسترش مستقیم، رسوب‌گذاری فرمالین-اتر و شناورسازی سولفات روی پردازش شدند. شدت آلودگی با استفاده از روش شمارش تخم مک‌مستر اصلاح‌شده ارزیابی شد. داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار SPSS (نسخه ۲۵) برای شناسایی ارتباط بین وضعیت عفونت، مواجهه محیطی و ویژگی‌های دموگرافیک میزبان تحلیل شدند.یافته ها: شیوع کلی انگل‌های روده‌ای ۶۳.۹۳٪ بود. عفونت‌های کرمی (۵۲.۴۶٪) فراوانی بیشتری نسبت به عفونت‌های تک‌یاخته‌ای (۳۴.۴۲٪) داشتند. شایع‌ترین انگل شناسایی شده گونه Taenia (۲۷.۰۵٪) و پس از آن Sarcocystis spp. (۱۲.۳۰٪) و Toxocara canis (۹.۸۳٪) بود. قابل توجه است که ۲۱.۳۱٪ از سگ‌ها دارای آلودگی‌های چندگانه بودند که نشان‌دهنده بار انگلی بالا است. تحلیل آماری نشان‌دهنده ارتباط معنی‌داری بین نزدیکی به کشتارگاه‌ها و افزایش نرخ آلودگی بود (P < 0.05)، در حالی که جنسیت میزبان تأثیر معنی‌داری بر نرخ عفونت نداشت( P > 0.05).نتیجه‌گیری: شیوع و تنوع بالای انگل‌های زئونوتیک در میان سگ‌های ولگرد اصفهان، نقش حیاتی این حیوانات را در آلودگی محیط زیست برجسته می‌کند. یافته‌ها بر نیاز مبرم به مداخلات بهداشت عمومی چندبخشی، شامل مدیریت سیستماتیک جمعیت، برنامه‌های منظم ضدانگلی دامپزشکی و بهبود مدیریت پسماند در مناطق صنعتی و پرخطر تأکید می‌ورزد تا به‌طور مؤثری انتقال بیماری‌های جدی نظیر هیداتیدوز و لارو مهاجر احشایی کاهش یابد. https://jahid.lu.ac.ir/article_726768.html بیماری های پریودنتال به عنوان یکی از شایع ترین بیماری ها در میان سگ های نژاد بزرگ و کوچک شناخته می شوند که تاثیر قابل توجهی بر سلامت و کیفیت زندگی آن ها می گذارد. این مقاله مروری بر آخرین یافته های اتیولوژی، اپیدمیولوژی و بیماری زایی بیماری های پریودنتال در سگ دارد. این بیماری یک بیماری چند عاملی است، عواملی همچون عوامل میکروبی، عوامل ذاتی و عواملی محیطی مانند محیط زندگی بر القا و ایجاد بیماری نقش موثری دارد. رخداد بیماری با تشکیل پلاک دندانی شروع می گردد و اغلب سرپرست حیوان با شکایت از بوی بد دهان یا هالیتوزیس به دامپزشکی مراجعه می کند اما تشخیص بیماری به طور کلی در مرحله ی اول بیماری برای دامپزشک سخت و دشوار می باشد. اصولاً تشخیص بر پایه ی معاینه ی کامل دهان و دندان ها و گرفتن رادیو گراف دندانی می باشد اما در حالت پیشرفته ی پریودنتیت لق شدن دندان یا التهاب لثه نیز ممکن است دیده شود. درمان اصلی کشیدن دندان می باشد، اما در مراحل ابتدایی بیماری جرم گیری می تواند موثر باشد. اگرچه در حالت پیشرفته بیماری جراحی به عنوان یک مداخله ی موثر تلقی می گردد. پیشگیری از بیماری بر پایه ی رعایت بهداشت دهان و دندان و استمرار در زدن مسواک می باشد. با توجه به اینکه اهمیت تشخیص زودهنگام این بیماری و بررسی عوامل موثر بر رخداد آن حائز اهمیت می باشد، در این مقاله اطلاعات پر اهمیتی در زمینه رهیافت های تشخیصی زودهنگام، راهبرد های پیشگیرانه و درمان مورد بررسی قرار گرفته است. https://jahid.lu.ac.ir/article_726776.html چکیدهزمینه و هدف پژوهش : بدن حیوان بعد از گرسنگی طولانی هنگامی که ذخایر کربوهیدرات کاهش می‌یابد، شروع به تجزیه‌ی چربی و پروتئین می‌کند. تجزیه‌ی چربی و پروتئین با عوارضی همراه است. با‌ توجه به الگوی مصرف خوراکی که اسب دارد، فیزیولوژی بدن آن با دوره‌های طولانی مدت محرومیت از خوراک سازگار نیست. بعد از جراحی، حیوان به دلایل مختلفی توان بازگشت به رژیم غذایی معمول را ندارد؛ بنابراین این باعث طولانی شدن دوره بهبودی بعد از عمل و سوء تغذیه اسب می‌شود؛ پس جهت جلوگیری از مشکلات مرتبط با محرومیت طولانی مدت غذایی بعد از عمل جراحی، حمایت تغذیه‌ای ضرورت می‌یابد. مطالعات کمی در ارتباط با نقش تغذیه در بهبودی بعد از جراحی کولیک در اسب وجود دارد. باتوجه به اینکه این مطالعات پروتکل‌های متعددی ارائه داده‌اند، در این مطالعه تصمیم گرفتیم، بهترین راهکارهای تغذیه‌ای که برای بهبودی اسب بعد از جراحی کولیک که ارائه شده است را مرور و جمع بندی کنیم.مواد و روش کار :برای جمع آوری مطالعات مربوطه از پایگاه داده‌ی گوگل اسکولار استفاده شد و در این پایگاه عباراتی از قبیل تغذیه بعد از جراحی، حمایت تغذیه‌ای بعد از جراحی، تغذیه بعد از کولیک دراسب جستجو‌ گردید.یافته‌ها و نتیجه گیری: ارزیابی نتایج نشان داده است که برای بهبودی مناسب بعد از عمل، تغذیه‌ی تزریقی در فاز اول و تغذیه‌ی خوراکی در فاز دوم منجر به تسریع بهبودی می‌شود. در طب انسانی رویکرد جدید برای تسریع بهبودی بعد از جراحی، تغذیه بر‌ اساس تقویت ایمنی است. ترکیبات با این خواص ممکن است در اسب سودمند باشد و نیاز به بررسی دارد. https://jahid.lu.ac.ir/article_726774.html زمینه و هدف: پمفیگوس و پمفیگوئید بیماری‌هایی هستند که نام آنها برگرفته از یک واژه یونانی به معنای «تاول» است. این بیماری‌ها علاوه بر انسان در حیواناتی نظیر اسب‌، سگ، گربه و بز نیز شناسایی شده‌اند و به‌صورت مجموعه‌ای از اختلالات خودایمنی شناخته می‌شوند که ویژگی بارز آنها تشکیل وزیکول است.مواد و روش ها: یک گربه ماده اسکاتلندی ده‌ماهه با وزن 8/2 کیلوگرم به دلیل بروز زخم‌های پوستی، ریزش مو در ناحیه سر و خارش شدید که موجب اضطراب حیوان شده بود، به کلینیک ارجاع داده شد. گربه موردنظر اشتهای طبیعی داشت و به میزان کافی غذا و آب مصرف می‌کرد. همچنین تنفس، ضربان قلب، زمان پر شدن مجدد مویرگ ها (Capillary Refill Time) و دمای بدن حیوان در محدوده طبیعی قرار داشت. این گربه در یک محیط شهری محدود نگهداری می‌شد و سرپرست بیمار تأیید نمود که این گربه از زمان تولد، هیچ‌گونه عمل جراحی نداشته و به بیماری یا حساسیت خاصی نسبت به غذاها یا داروها مبتلا نبوده است. آزمایش خون حیوان افزایش جزئی در میزان نوتروفیل‌ها را نشان داد. با این حال، عفونت علی‌رغم تلاش دامپزشک و استفاده از داروهای ضدانگل، تربینافین، شامپوی کتوکونازول و آیورمکتین به مدت دو ماه، همچنان باقی مانده بود.یافته ها و نتیجه گیری: پس از انجام بیوپسی از ضایعات پوستی و بررسی متعاقب آن توسط میکروسکوپ نوری، وجود بولوس پمفیگوئید تأیید گردید. درمان مناسب انجام شد. این بهبودی با رشد مجدد کامل موها در نواحی درگیر پوست همراه بود. هیستوپاتولوژی نقش بسیار مهمی در تشخیص علت بیماری های پوستی در دام های کوچک ایفا می کند. https://jahid.lu.ac.ir/article_726769.html زمینه و هدف: بیماری‌های باکتریایی به عنوان یکی از نگرانی‌های عمده در صنعت طیور، تأثیر به سزایی بر سلامت و تولید این حیوانات دارند. این بیماری‌ها می‌توانند منجر به کاهش میزان تولید و کیفیت گوشت و تخم‌ مرغ، افزایش هزینه‌های درمانی و کاهش محصولات دامی شوند. در هفته اول زندگی جوجه‌ها، حدود 50 درصد مرگ‌ومیرها به دلیل عفونت‌های باکتریایی اتفاق می‌افتد؛ ازاین‌رو، اهمیت شناخت و کنترل این عفونت‌ها بسیار حائز اهمیت است. در این مقاله، به شناسایی و بررسی بیماری‌های باکتریایی شایع و مهم در طیور پرداخته می‌شود و بیماری‌های مهمی نظیر کلی باسیلوز، سالمونلوز، انتریت نکروتیک، مایکوپلاسموز، وبای طیور و کمپیلوباکتریوز در طیور مورد بررسی قرار می‌گیرند. عوامل باکتریایی این بیماری‌ها، نحوه انتقال آنها، علائم بالینی، و راه‌های کنترل و پیشگیری نیز مورد تجزیه و تحلیل قرار خواهد گرفت. هدف این مقاله، ارائه اطلاعات جامع به پرورش‌دهندگان و پژوهشگران به منظور بهبود مدیریت بهداشتی در صنعت طیور و کاهش شیوع بیماری‌های باکتریایی است. مواد و روش‌ها: استراتژی جست‌وجو در این مطالعه بدین شرح بود که با استفاده از عبارات بیماری‌های باکتریایی، طیور، کلی باسیلوز، انتریت نکروتیک، مایکوپلاسما گالی سپتیکوم، پاستورلوز و همینطور معادل انگلیسی این عبارات در Google Scholar انجام گرفت. از مقالات انگلیسی و فارسی منتشر شده‌ی مرتبط با تحقیق حاضر به منظور جمع‌آوری اطلاعات استفاده شد.یافته‌ها: مطالعه‌ی حاضر نشان می‌دهد که بیماری‌های ذکر شده اعم از باسیلوز، سالمونلوز، انتریت نکروتیک، مایکوپلاسموز، وبای طیور و کمپیلوباکتریوز در طیور به علت ایجاد خسارات اقتصاد به صنعت کشاورزی و دامپروری، زئونوز بودن و انتقال به انسان از اهمیت ویژه‌ای برخوردار هستند.نتیجه‌گیری: با توجه به اهمیت بالای سلامت طیور در امنیت غذایی، کنترل بهینه این بیماری‌ها می‌تواند به بهبود عملکرد اقتصادی و سلامت عمومی در این صنعت کمک شایانی نماید. https://jahid.lu.ac.ir/article_726770.html زمینه و هدف: بسیاری از مردم، بندپایان را صرفاً به عنوان موجوداتی مزاحم یا ناقل بیماری‌های خطرناک می‌شناسند و به همین دلیل، به فکر مبارزه و نابودی آنها هستند. اما واقعیت این است که ابعاد بسیار مهم‌تری از این مسئله وجود دارد که اغلب نادیده گرفته می‌شود. یکی از نگرانی‌های اصلی در تحقیقات و کنترل‌های زیست‌شناسی، تهدید "بیوتروریسم" است. بیوتروریسم به عنوان یکی از مخرب‌ترین سلاح‌های موجود، با هزینه‌ای اندک، دسترسی و آماده‌سازی آسان، کارایی و تأثیرگذاری بالا و همچنین سرعت انتشار زیاد، به راحتی در دسترس گروه‌های تروریستی قرار دارد. یکی از ابزارهای مهم در بیوتروریسم، استفاده از حشرات به عنوان ناقلین بیماری است؛ موضوعی که اغلب مورد غفلت واقع می‌شود. این موجودات به عنوان عوامل جنگ بیولوژیکی، به سادگی از مرزها عبور می‌کنند، به سرعت تکثیر می‌شوند و قادرند در مدت زمان کوتاهی، بیماری‌های مختلف را در سطح وسیعی گسترش دهند. این امر، تهدیدی جدی برای امنیت بهداشتی جهانی محسوب می‌شود. این مقاله با هدف بررسی نگرانی‌های اخیر در مورد استفاده از حشرات به عنوان سلاح‌های بیولوژیک و تأکید بر اهمیت این موضوع در امنیت بهداشتی در سراسر جهان تدوین شده است. هدف دیگر این مقاله، جلب توجه محققان در حوزه‌های زیست‌پزشکی و سلامت به خطرات بالقوه ناشی از استفاده از بندپایان به عنوان سلاح‌های بیولوژیکی است. نتیجه گیری: تلاش بر این است که اولویت‌های تحقیقاتی آینده به این موضوعات مهم و حیاتی هدایت شوند تا بتوان راهکارهای مناسبی برای مقابله با این تهدیدات ارائه کرد. این مسئله نه تنها یک چالش علمی، بلکه یک موضوع امنیتی و بهداشتی حیاتی برای جوامع بشری است. https://jahid.lu.ac.ir/article_726771.html سلول‌های بنیادی مزانشیمی (sMSC) در سال‌های اخیر به عنوان یک رویکرد نوآورانه در درمان بیماری‌ها و ترمیم بافت‌ها در حوزه دامپزشکی مورد توجه قرار گرفته‌اند. این سلول‌ها، که دارای قابلیت خود‌نوزایی و توانایی تمایز به انواع مختلف سلول‌های بافت همبند هستند، به ویژه به دلیل خاصیت تعدیل‌کنندگی پاسخ سیستم ایمنی، به عنوان ابزاری امیدوار‌کننده و مؤثر در درمان‌های بالینی تبدیل شده‌اند. سلول‌های بنیادی مزانشیمی بر مبنای پتانسیل تمایز و منبع شکل‌گیری‌شان به دسته‌های مختلف تقسیم می‌شوند. در میان منابع مختلف سلول‌های بنیادی، در حال حاضر سلول‌های بنیادی مزانشیمی بالغ مناسب‌ترین سلول‌ها برای اهداف درمانی به نظر می‌رسند، زیرا تکنیک‌های جداسازی و کشت ساده‌ای دارند و همچنین این سلول‌ها در مقایسه با سلول‌های بنیادی چندتوان، خطر تراتوژنیک بسیار محدودی دارند. پیشرفت‌های قابل توجهی در توسعه درمان‌های سلولی بنیادی ایمن و مؤثر در سال‌های اخیر حاصل شده است. سلول‌های بنیادی مزانشیمی می‌توانند به بهبود زخم و کاهش اسکار کمک کرده و پتانسیل قابل توجهی در ترمیم و بازسازی بافت‌های مختلف بدن حیوانات دارند. مکانیسم اثر این سلول‌ها شامل: آزادسازی فاکتورهای رشد، تعدیل پاسخ ایمنی و گسترش رگزایی جدید است. به این ترتیب، در این مطالعه مروری به بررسی توانایی سلول‌های بنیادی مزانشیمی به عنوان یک روش درمانی قدرتمند در درمان اختلالات و بیماری‌های بافت‌های مختلف از جمله پوست، سیستم اسکلتی عضلانی، دستگاه گوارش و چشم در حیوانات مختلف پرداخته خواهد شد. هدف از مطالعه‌ی حاضر به عنوان یک مرور جامع بر روی این درمان نوین، می‌تواند به عنوان راهنمایی برای پژوهشگران و دامپزشکان، در جهت بهره ‌برداری بهینه از قابلیت‌های سلول‌های بنیادی مزانشیمی در درمان بیماری‌ها و آسیب‌های بافتی در دام‌های مختلف عمل کند. https://jahid.lu.ac.ir/article_726773.html صنعت طیور یکی از مهمترین صنایع استراتژیک در سطح جهان است که ارتباط مستقیمی با امنیت غذایی و ثبات اقتصاد کلان در کشورهای مختلف دارد. بیماری نیوکاسل(Newcastle Disease)، یکی از مهم‌ترین بیماری‌های ویروسی در صنعت طیور است که به‌دلیل ماهیت بسیار مسری و ضررهای اقتصادی قابل‌توجه، تهدیدی جدی برای پرورش‌دهندگان طیور محسوب می‌شود. این بیماری توسط پارامیکسوویروس تیپ ۱ ایجاد شده و بسته به سویه ویروس، می‌تواند علائم متنوعی از جمله مشکلات تنفسی، عصبی و گوارشی را در طیور ایجاد کند. انتقال سریع ویروس از طریق ترشحات بدن، هوا، تجهیزات آلوده و پرندگان وحشی، کنترل این بیماری را دشوار ساخته است. استراتژی‌های امنیت زیستی، ازجمله قرنطینه، ضدعفونی مستمر، کنترل ورود و خروج و مدیریت بهینه تغذیه و آب آشامیدنی نقش کلیدی در کاهش خطر شیوع این بیماری دارند. واکسیناسیون یکی از مؤثرترین ابزارهای کنترلی محسوب می‌شود و انواع واکسن‌های زنده، کشته و نوترکیب برای ایمن‌سازی گله‌ها استفاده می‌شوند. در کنار این موارد، مدیریت یکپارچه شامل پایش مداوم وضعیت گله، استفاده از مکمل‌های تقویت‌کننده سیستم ایمنی و اعمال اقدامات کنترلی سریع در زمان شیوع بیماری، می‌تواند تأثیر قابل‌توجهی در کنترل آن داشته باشد. علاوه بر راهکارهای سنتی، پیشرفت‌های نوین در زمینه واکسن‌های نسل جدید، نانوواکسن‌ها و استفاده از فناوری‌های دیجیتال در پایش سلامت گله، امیدهای جدیدی برای کنترل مؤثرتر این بیماری ایجاد کرده است. در نهایت، اجرای دقیق برنامه‌های پیشگیری و کنترل، همراه با آموزش مستمر پرورش‌دهندگان و به‌کارگیری روش‌های نوین، می‌تواند به کاهش خسارات ناشی از بیماری نیوکاسل در صنعت طیور کمک کند. در این مقاله، مروری بر روش‌های پیشگیری و مقابله با بیماری نیوکاسل صورت گرفته است. https://jahid.lu.ac.ir/article_729510.html ورم پستان یکی از مهم‌ترین بیماری‌های گاو شیری است که با کاهش تولید و کیفیت شیر، تحمیل هزینه‌های درمان، حذف زودرس دام و کاهش طول عمر اقتصادی گله، خسارات مالی گسترده‌ای را به صنعت دامپروری وارد می‌کند. درمان‌های رایج بر پایه آنتی‌بیوتیک با وجود کارایی نسبی، با چالش‌هایی همچون هزینه دارو، باقی‌ماندن دارو در شیر، طولانی بودن دوره پرهیز از مصرف، و به‌ویژه بروز مقاومت ضد میکروبی (AMR) همراه هستند. این مسئله نه‌تنها تهدیدی برای سلامت دام است بلکه پیامدهای جدی برای ایمنی غذایی و بهداشت عمومی نیز به دنبال دارد. در سال‌های اخیر، درمان‌های غیرآنتی بیوتیکی از جمله فاژتراپی، باکتریوسین‌ها، پروبیوتیک‌ها، پست‌بیوتیک‌ها، فناوری‌های نانویی و ترکیبات نوینی مانند پکتین به‌عنوان جایگزین‌های بالقوه معرفی شده‌اند. بخش عمده این یافته‌ها در سطح آزمایشگاهی یا مدل‌های حیوانی کوچک بررسی شده‌اند، اما انتقال آن‌ها به دام زنده و شرایط واقعی مزرعه همچنان با موانع متعددی روبه‌روست. فرمولاسیون داخل‌پستانی به‌عنوان نقطه عطف این مسیر، نقشی اساسی در اثربخشی، پایداری، رهش کنترل‌شده و ایمنی این ترکیبات ایفا می‌کند. شواهد موجود نشان می‌دهند که بسیاری از عوامل غیرآنتی بیوتیکی در شرایط in vitro عملکرد مناسبی دارند، ولی در محیط پستان زنده تحت‌تأثیر محدودیت‌های فارماکولوژیک و فیزیولوژیک قرار می‌گیرند. از سوی دیگر، اطلاعات کافی در زمینه تأثیر این درمان‌ها بر کاهش مصرف آنتی‌بیوتیک، مهار AMR و پیامدهای اقتصادی مرتبط هنوز محدود است. این مقاله با رویکردی مروری و تحلیلی به بررسی درمان‌های غیرآنتی بیوتیکی ورم پستان گاو، اهمیت فرمولاسیون‌های داخل‌پستانی و چالش‌های تحقق بالینی آن‌ها می‌پردازد. در پایان، خلأهای علمی موجود در زمینه فارماکودینامیک، فارماکوکینتیک، ایمنی بافتی و کارآزمایی‌های مزرعه‌ای مرور شده و مسیرهای آینده پژوهش برای توسعه کاربردهای عملی و کاهش وابستگی به آنتی‌بیوتیک‌ها پیشنهاد می‌گردد. https://jahid.lu.ac.ir/article_733832.html زمینه و اهداف: تب مالت (بروسلوز) از بیماری‌های مهم مشترک انسان و دام است که در مناطق دام‌پرور نظیر شهرستان درگز شیوع بالایی دارد. عواملی چون مجاورت با مرز، فعالیت‌های دامداری و مصرف لبنیات سنتی، خطر ابتلا را در این شهرستان افزایش داده‌اند. هدف مطالعه حاضر، برآورد واقعی شیوع تب مالت و تحلیل جامع نظام مراقبت بهداشتی در شهرستان درگز طی سال ۱۴۰۳ با بهره‌گیری از روش آماری صید–بازصید بود.مواد و روش کار: مطالعه توصیفی–تحلیلی بر اساس داده‌های نظام مراقبت مراکز بهداشتی شهرستان انجام شد که ۳۷ مورد تب مالت را در سال ۱۴۰۳ گزارش کرده بودند. جهت افزایش دقت و سنجش میزان زیرگزارش‌دهی، اطلاعات تکمیلی از منابعی مانند بیمارستان‌ها، درمانگاه‌ها، داروخانه‌ها و آزمایشگاه‌های تشخیص طبی جمع‌آوری و با استفاده از روش صید–بازصید تلفیق گردید. تحلیل داده‌ها با نرم‌افزار R صورت گرفت و پوشش خدمات پزشک خانواده بررسی شد.یافته ها: تحلیل نهایی نشان داد که برآورد تعداد واقعی مبتلایان حدود ۴۵ نفر بوده و ۲۲ درصد بیشتر از آمار رسمی مراکز بهداشتی است. بیش از ۸۰ درصد بیماران ساکن مناطق روستایی بودند و غالباً در گروه سنی ۲۰ تا ۴۰ سال قرار داشتند. با وجود پوشش کامل پزشک خانواده، میانگین تأخیر ۱۰ روزه در تشخیص و ضعف در هماهنگی میان مراکز مختلف به‌ویژه داروخانه‌ها، چالش‌های موجود در نظام مراقبت را نمایان ساخت.نتیجه‌گیری: روش صید–بازصید در این مطالعه نقش حیاتی در کشف موارد پنهان، سنجش جامعیت نظام مراقبت و شناسایی شکاف‌های ثبت اطلاعات ایفا کرد. نتیجه‌گیری این پژوهش بر ضرورت ارتقای هماهنگی درون‌بخشی، افزایش سرعت تشخیص، توسعه آموزش‌های پیشگیرانه و تقویت زیرساخت‌های داده‌محور برای کنترل پایدار و دقیق تب مالت تأکید می‌نماید. https://jahid.lu.ac.ir/article_733833.html عارضه تکرر فحلی در گاو به دام هایی اطلاق می شود که ضمن سلامت بالینی، دارای چرخه فحلی طبیعی بوده، ولی در اثر سه بار و یا به نظر بعضی محققین دیگر چهار بار و بیشتر جفت‌گیری با گاو نر بارور و یا تلقیح با اسپرم بارور در فحلی‌های متناوب آبستن نشده و مجدداً به چرخه فحلی باز می گردند. در دامداری‌های بزرگ که از روش تلقیح مصنوعی استفاده می‌کنند، مشکلات زیادی را در زمینه تشخیص فحلی، زمان تلقیح و نگهداری و مراقبت از گاوهای آبستن دارند که میزان وقوع تکرار فحلی و ناباروری را تحت تأثیر قرار می‌دهد. بدلیل عوامل متعدد تکرار فحلی که می‌تواند از یک گله ای به گله دیگر و از گاوی به گاو دیگر متفاوت باشد، تشخیص و درمان آن نیاز به دانش فراوان دارد. با افزایش تعداد دام‌های گله، میزان وقوع تکرار فحلی نیز افزایش می‌یابد. سبب شناسی سندرم تکرر فحلی به دلیل تأثیر عوامل ژنتیکی و محیطی بسیار بر آن عموماً بسیار دشوار می باشد. عوامل داخلی و خارجی بوجود آورنده آن معمولاً با هم همپوشانی داشته و از اینرو تشخیص علت اولیه این سندرم مشکل می باشد. از جمله علل شایع در بروز این عارضه می توان به اختلالات اندوکرینی، مشکلات تغذیه ای و یا عوامل عفونی اشاره کرد. این عارضه به دلیل افزایش زمان گوساله زایی در گله در طول سال، باعث افزایش هزینه ها در دامداری و کاهش بازدهی در سطح گله می شود. لذا با پرداختن به علل احتمالی مسبب آن و رفع نسبی آنها، می توان تا حدودی از زیان های هنگفت سالیانه این عارضه و بهبود مدیریت تولید مثلی گله بهره برد. https://jahid.lu.ac.ir/article_733834.html رشد و تکامل سیستم عصبی مرکزی تحت تاثیر عوامل درونی و بیرونی است. در طول دهه گذشته نشان داده شده است که فعالیت میکروارگانیسم‌های ساکن در روده (میکروبیوم) تأثیرات مستقیم و غیرمستقیمی بر ساختار و عملکرد سیستم عصبی مرکزی دارد. متابولیت‌های تولید شده توسط میکروب‌های روده ممکن است از سد روده عبور کرده و وارد سیستم گردش خون شوند و با عبور از سد خونی-مغزی به سیستم عصبی مرکزی رسیده و عملکردهای آن را تحت تاثیر قرار دهند. میکروبیوم روده همچنین می‌تواند ترشح مواد فعال زیستی توسط سلول‌های غدد درون ریز اپیتلیال روده را افزایش دهد. ترکیبات میکروبی مانند مانند لیپوپلی‌ساکارید و سایر متابولیت‌های تولید شده توسط میکروبیوتا می‌توانند سیستم ایمنی را فعال نموده و از طریق آزاد سازی سیتوکین ها مستقیماً بر سیستم عصبی مرکزی تأثیر ‌بگذارند. باکتری های روده با تنظیم نوروژنز، میلین‌سازی، تعدیل عملکرد سلول‌های گلیال، شکل پذیری سیناپسی و نفوذپذیری سد خونی-مغزی بررشد، تکامل و فعالیت سیستم عصبی مرکزی تأثیر می‌گذارند و در اختلالات مختلف آن نقش دارند. اختلالات سیستم عصبی مرکزی مانند افسردگی، اضطراب و بیماری آلزایمر بر کیفیت زندگی بیماران تأثیر می‌گذارند و بار اقتصادی و اجتماعی قابل توجهی را در سراسر جهان ایجاد می‌کنند. به دلیل پاتوژنز مبهم و پیچیده آنها، درمان‌های فعلی برای این بیماری‌ها اثربخشی محدودی دارند. علاوه بر تعاملات مستقیم بین میکروبیوتای روده و سیستم عصبی مرکزی، میکروبیوتای روده و متابولیت‌های آنها می‌توانند فرآیندهای اپی‌ژنتیک از جمله متیلاسیونDNA، تغییر در هیستون ها و نیز RNAهای غیر کدکننده را تنظیم کنند. در این بررسی رابطه سه‌جانبه بین میکروبیوتای روده، فرآیندهای اپی‌ژنتیک و اختلالات سیستم عصبی مرکزی مورد بحث قرار گرفته است. با توجه به اطلاعات ارائه شده می توان دید که میکروب‌های روده و متابولیت‌های آنها بر پاتوژنز اختلالات سیستم عصبی مرکزی در سطح اپی‌ژنتیک تأثیر می‌گذارند. این امر می تواند به توسعه استراتژی‌های درمانی مؤثر برای اختلالات سیستم عصبی مرکزی کمک کند.